Waarom zijn de energieprijzen zo veranderlijk?

Ondertussen is het al oud nieuws: de energieprijzen begonnen midden 2021 fors te stijgen en blijven ook vandaag op een onzeker niveau. Dat is voelbaar bij alle energieleveranciers en voor veel gezinnen betekende dit een verdubbeling van hun totale energiekosten. Vraag jij je af hoe dat precies komt? Of maak je je zorgen over de toekomst? Lees dan zeker verder.

Hoge marktprijzen voor energie, voelbaar over alle leveranciers heen

Sinds anderhalf jaar ervaren we de grootste energieprijspiek ooit. Dat komt onder andere door de onzekere wintermaanden, de beperkte aardgasaanvoer vanuit Rusland en de onduidelijkheid over wanneer deze situatie weer zal stabiliseren. Door de oorlog met Oekraïne is de gastoevoer met maar liefst 60% verminderd en de olietoelevering is volledig stopgezet. Wat de toekomst zal brengen? Dat hangt af van dezelfde factoren die de prijs gewoonlijk bepalen: het weer, de politieke situatie in Europa, de olieprijzen en de prijs voor CO2-uitstoot. Dat de energieprijzen fors stegen is een algemene trend, voelbaar over alle energieleveranciers heen. Uit voorzorg werden in de herfst van 2022 vele elektriciteits- en gascontracten afgeschaft – en de vaste tarieven eerst! Ook Luminus moest in oktober 2022 tijdelijk zijn aanbod terugschroeven, maar sinds 2023 kan je weer genieten van al onze vaste tarieven.

Waar komen de prijsschommelingen vandaan?

Een blik op de gasprijzen

De reden van de prijsschommelingen voor aardgas is de onzekere toevoer vanuit Rusland. Als reactie op de oorlog met Oekraïne voerde de EU stevige sancties in tegen Rusland, die daarna besloot de gaskraan dicht te draaien. Momenteel is de gasprijs gedaald naar een vooroologs niveau. Wat de toekomst brengt, is onzeker.

Evolutie gasprijs

Een blik op de elektriciteitsprijzen

De elektriciteitsprijzen volgden aanvankelijk die van de andere grondstoffen (zoals gas en steenkool) en stegen dus mee met de vraag sinds de heropstart van de economie na de pandemie, in het vroege najaar van 2021. Door het onverwacht uitvallen van vier Franse nucleaire centrales schoten de prijzen de lucht in. Dat zorgde toen voor een verviervoudiging van de gasprijs en een verdrievoudiging van de stroomprijs.

Die problemen lijken nog steeds niet volledig van de baan. De centrales in Frankrijk kampen met corrosieproblemen en de aanhoudende droogte van afgelopen zomer maakt de situatie niet makkelijker. Door het gebrek aan koelwater uit de rivieren zullen sommige centrales mogelijk helemaal niet meer kunnen opstarten. Het lage water zorgt ook voor problemen met de steenkooltoevoer in Duitsland. Bovendien wenden sommige landen zich voor deze winter tot vervuilende technologieën, waarmee ze opnieuw CO2-prijsstijgingen veroorzaken. Vandaag kent ook de stroomprijs een lichte daling.

Evolutie elektriciteitsprijs

Welk effect hebben de prijsschommelingen op jouw energiefactuur?

Door de schommelingen op de energiemarkt bieden veel energieleveranciers geen vaste tarieven meer aan. Ook Luminus schroefde haar aanbod eind 2022 even terug, maar sinds 1 januari 2023 geniet je weer van een ruime keuze vaste tarieven.

Het effect van de fluctuerende prijzen verschilt per gezin, woonsituatie en intekendatum. Bovendien is er een verschil tussen energiecontracten met een vast en een variabel tarief:

Vast tarief

Koos je voor een vast tarief, zoals bijvoorbeeld Luminus Comfy, dan betaal je voor de looptijd van je contract dezelfde energieprijs per kWh, los van de schommelingen van de markt. Op dit moment betaal je voor die zekerheid zo’n € 15 per maand meer in vergelijking met het voordeligste variabele contract. Het voordeel? Je geniet dan minstens een jaar lang van die vaste prijs op een vooroorlogs niveau, ongeacht een onzeker voorjaar.

Variabel tarief

Ging je voor een variabel tarief, zoals bijvoorbeeld Luminus ComfyFlex, dan wordt de prijs die jij voor je energie betaalt, elk kwartaal berekend volgens de actuele marktprijzen. Het grote voordeel is dat wanneer de energieprijzen sterk dalen, je daar onmiddellijk van meegeniet. Maar dat is ook het grote risico: schieten de prijzen plots de hoogte in, bijvoorbeeld door winterse opflakkeringen in februari of maart, dan betaal je daar ook voor. Je maandelijkse voorschotten veranderen niet, maar de schommelingen worden op je jaarfactuur verrekend.

Meer informatie over het maken van de juiste tariefkeuze, lees je in het blogartikel: “Kies ik best voor een vast of variabel energietarief?

De overheid verlaagt tijdelijk het btw-tarief en geeft een verwarmingspremie
De federale regering voorziet heel wat maatregelen om tegemoet te komen aan de hoge energieprijzen. Een overzicht.

1. Federaal basispakket voor gas en elektriciteit

De federale regering bereikte in de herfst van 2022 een akkoord over extra energiesteun. Daaronder valt een financiële tegemoetkoming voor alle gezinnen met een variabel energiecontract of met een vast contract dat afgesloten óf vernieuwd werd met een prijs na 1 oktober 2021. Deze premie zou gelden tot het einde van de winter in 2023. De financiële steun voor de maanden november en december kwam in totaal op een bedrag van € 270 voor gas en € 122 voor elektriciteit. Momenteel wordt het basispakket verder uitgewerkt door de overheid. Eenmaal alle details er zijn, vind je ze hier of op onze website.

2. Btw-verlaging

Er is een tijdelijke btw-verlaging van 21% naar 6% op elektriciteit: die ging van kracht op 1 maart 2022 en is verlengd tot en met 31 maart 2023. Die verlaging wordt automatisch verrekend op je jaarafrekening. Ook op gas geldt sinds april 2022 6% btw, een regel die voorlopig van kracht blijft.

3. Verwarmingspremie en stookoliecheque

Elk gezin ontvangt een eenmalige verwarmingspremie van 100 euro voor het adres waar het gedomicilieerd is. Tot 1 november 2022 kon die premie worden aangevraagd. Wie een stookoliecheque aanvroeg, zal geen € 225 maar € 300 ontvangen.

4. Verlenging sociaal tarief

Ongeveer een miljoen Belgische gezinnen genieten van een sociaal tarief. Dat wordt verlengd tot 31 maart 2023. Meer info daarover vind je hier.

Luminus helpt verrassingen op je jaarafrekening te vermijden

Wie recent zijn jaarafrekening in de bus kreeg, ontdekte dat we zoals voorgaande jaren het maandelijks voorschotbedrag alvast hebben verhoogd. Zo zorgen we ervoor dat je geen onaangename verrassing krijgt bij je volgende jaarlijkse afrekening.

Wist je dat je heel eenvoudig zelf – op elk moment – je maandelijks voorschotbedrag kunt aanpassen via je persoonlijke klantenzone My Luminus? Ook wie nog geen jaarafrekening in de bus kreeg, wordt geadviseerd zijn meterstanden maandelijks in te geven en zijn voorschotbedrag aan te passen. Het belang hiervan lichten we toe in dit artikel en bijhorende video.

Slim op je energieverbruik besparen blijft van belang

Heb je zonnepanelen? Dan zul je minder voelen van de energieprijsstijgingen. Logisch, je moet zelf minder elektriciteit aankopen én je ontvangt een potentieel hogere vergoeding voor je geïnjecteerde stroom. Heb je nog geen zonnepanelen? Dan kan het handig zijn om dit voor jouw woonsituatie te overwegen. De investering blijft ook anno 2023 rendabel, zeker ook omwille van de verlaging van de btw op de installatie naar 6% en de mogelijkheid om een premie te krijgen van Fluvius. Na gemiddeld 5 à 6 jaar zijn de panelen volledig terugverdiend. En in amper 5 minuten heb je een vrijblijvende offerte.

Naast zonnepanelen zijn er nog tig andere energiebesparende maatregelen die je kunt nemen om je energiekosten in huis te drukken (denk bijvoorbeeld aan isolatie). Die hoeven niet allemaal een flinke duit te kosten. Luminus reikt je op haar bespaarplatform handenvol gratis tips en tools aan om aan de slag te gaan.

Ook interessant voor jou