Privé

CO2-afvang en -opslag: baanbrekend onderzoek zet CO2 om in steen

Het afvangen van koolstofdioxide aan de schoorsteen en de stockage van het goedje ondergronds zou een welkome oplossing voor energie-intensieve industrieën. Helaas is de praktijk erg duur en omstreden – het risico op lekken is immers te groot. Maar wat als het kwalijke goedje nu eens kon worden omgezet naar vulkanisch gesteente?

Niet zo lang geleden werd het afvangen en opslaan van CO2 – vaak carbon capture and storage genoemd, oftewel CCS – nog gepresenteerd als een wondermiddel om op een snelle manier en zonder pijnlijke maatregelen de impact van onze broeikasuitstoot op het klimaat te verkleinen.

Lees ook ons artikel : Luminus Arena goed op weg naar CO2-neutraal

De praktijk leek des te interessanter doordat er wereldwijd ontelbaar vele verlaten en uitgeputte gas- en oliereservoirs liggen die gemakkelijk kunnen worden volgepompt met koolstofdioxide. De enorme druk in het onderzeese gesteente zou er dan voor zorgen dat het goedje in vloeibare toestand blijft. CCS werd vooral gezien als een handige overgangsmaatregel voor energie-intensieve industrieën, zoals de staalnijverheid of de cementindustrie.

Atoombom voor het klimaat

Maar omdat koolstofdioxide onder normale atmosferische omstandigheden nu eenmaal een gas is, en de zeebodem constant in beweging is door seismische activiteit, is het risico op lekken te groot.

Stel immers dat een grote hoeveelheid gestockeerde CO2 als gevolg van een zeebeving ontsnapt en in de vorm van een gigantische luchtbel aan de oppervlakte komt, het zou een atoombom zijn voor het klimaat. En dus verdween de interesse voor CCS even snel als ze was gekomen.

Uitmineraliseren

Maar wat als we er nu eens voor zorgden dat het ondergronds (of beter onderzees) opgeslagen CO2 niet meer kan terugkeren naar de gasvormige fase? Bijvoorbeeld door te het laten uitmineraliseren tot rots.

Hoewel het perfect kan volgens de scheikunde, werd aan deze optie nooit echt veel belang gehecht. De vorming van gesteenten is immers een van de traagste processen op aarde. Het zou honderden tot zelfs duizenden jaren duren vooraleer het broeikasgas zich zou omzetten in ongevaarlijke mineralen die netjes op hun plaats blijven zitten.

Basaltrots

Britse wetenschappers van de universiteit van Southampton hebben nu echter aangetoond dat dit mineralisatieproces tóch heel snel kan verlopen. In minder dan twee jaar zou het klusje al geklaard zijn.

Ze deden dat in IJsland, waar ze grote hoeveelheden CO2 injecteerden in de diepe ondergrond die er grotendeels uit basalt bestaat, een snelstollend vulkanisch gesteente. Basaltrots is rijk aan calcium, magnesium en ijzer, alle drie mineralen die onontbeerlijk zijn om de mineralisatie van koolstofdioxide vlot te laten verlopen.

De vorsers losten het CO2 eerst op in (ondergronds) water om het vervolgens te laten reageren met het omgevende basalt. Om die reactie te monitoren, boorden ze een aantal controleputten waarmee ze de samenstelling van het grondwater voortdurend konden analyseren. Wat bleek: na twee jaar was tussen de 95 en 98 procent van het opgeloste koolstofdioxide omgezet in carbonaten – de versteende versie van het broeikasgas, zeg maar.

Afvang is duur

Omdat basalt massaal veel voorkomt in de aardkorst, biedt het onderzoek mooie perspectieven voor de opslag van CO2. Misschien dat de onderzoekers dan ook eens kunnen kijken naar de afvangtechnologie waarmee koolstofdioxide aan rookgassen uit de schoorsteen wordt onttrokken. Die kost momenteel immers nog zoveel geld en energie dat de uitstootwinst aan het eind van de rit nog altijd in het niets verzinkt bij wat CCS op papier lijkt te beloven.


Ga naar www.luminus.be